آنچه در این زمینه اهمیت بسیار بالایی دارد، این است که مسیر ب اجرایی شدن و یا عدم اجرایی شدن توافقنامه برجام، در برخی موارد از توانمندیها و ظرفیتهای داخلی چشمپوشی شده است.
به عنوان نمونه در فرصت ایجاد شده در فضای پس از برجام شاهد این بودیم که بسیاری از پیشنیازهای مورد نیاز در این مسیر مهیا نبود.
همچنین توجه به بهبود فضای کسبوکار در کشور که چند سالی است مورد توجه قرار دارد و هر ساله شاخصهای جهانی آن در مورد ایران منتشر میشود، از جمله مواردی است که میتواند گرهگشا باشد. البته در این میان، قوانینی همچون قانون رفع رکود، قانون برنامه ششم توسعه، اصلاح نظام بانکی و سایر قوانین و مقررات موجود حاوی مفادی است که در راستای تقویت درونی اقتصاد و بهرهگیری از ظرفیت نسل جوان و تحصیلکرده کشور میتواند مفید باشد.
یکی از بخشهایی که از پتانسیل بالایی برخوردار است، کسبوکارهای نوپا و فناوریهای مالی است که با ظهور اینترنت و تلفنهمراه روز به روز شکل جدیدی را به خود میگیرد. این فضا، از ظرفیت لازم برای ورود به بازارهای جهانی برخوردار است و میتواند به عنوان مزیت رقابتی کشور در برخورداری از سهم بازار جهانی و ایجاد اشتغال محسوب شود.
باید در نظر داشت یکی از مشکلات عمده کشور، تعداد بالای پروژههای نیمه تمام سرمایهگذاری خصوصا در زمینههای عمرانی و زیربنایی است که بدلیل وابستگی به منابع مالی دولت و عدم دسترسی به منابع مالی و تخصصی بخشخصوصی نتوانسته آن طور که باید در مسیر رو به جلو حرکت کند.
این روند از یکسو موجب هدر رفت و معطل ماندن سرمایهگذاری انجام گرفته شده ، و از سوی دیگر از توانمندی بخشخصوصی در درآمدزایی موثر از طریق ارائه خدمات کارا و کیفی استفاده نشده است.
نکته مهم این که باید سازوکارهای لازم برای استفاده از ظرفیت بازارسرمایه و برخی نهادهای مالی همچون شرکتهای بیمه در سرمایهگذاری در این پروژهها که بعضا از بازده بسیاری مناسبی نیز برخوردارند، البته با حمایت و نظارت دولت اندیشیده شود.
همچنین راهحل کلیدی در این مسیر، رهایی از تامینمالی دولتی و حرکت به سمت تامینمالی بخشخصوصی و بازارسرمایه در این نوع از پروژههاست.
از اینرو باید فضای پیشروی به عنوان یک فرصت و نه صرفا تهدید دیده شود و راهکارهای لازم برای بهرهگیری از ظرفیتها و توانمندیهای داخلی در این مسیر اندیشیده شود.
- موسی احمدی/ عضو هیاتعلمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد ابهر
- شماره ۲۵۳ هفته نامه بورس - صفحه۱۵