به گزارش صدای بورس، مدتها از سوی اقتصاددانان و کارشناسان بازار سرمایه بر لزوم تشکیل شرکتهای رتبهبندی و نیاز بازار سرمایه و اقتصاد به چنین نهادهایی تاکید شده بود تا سرانجام سازمان بورس با انتشار فراخوانی، از فعالان دعوت به اخذ مجوز برای تشکیل شرکتهای رتبهبندی کرد. تاکنون سه شرکت رتبهبندی در ایران تاسیس شده که کار خود را آغاز کردهاند. حمید میرمعینی، عضو هیات مدیره شرکت رتبهبندی اعتباری برهان معتقد است این شرکتها میتوانند نقش اساسی در اقتصاد کشور داشته باشند و به افزایش کارایی و کاهش فساد کمک کنند.
او در رابطه با اهمیت شرکتهای رتبهبندی گفت: نهاد مالی رتبهبندی در تمام دنیا بهعنوان یکی از نهادهای اصلی تاثیرگذار در بازارهای مالی و حتی اقتصاد کارایی دارد و نگاه همیشه بیدار سرمایهگذاران برای بررسی و پایش هرگونه رفتار مدیریت و شرکت است که منجر به اثر قابل توجه در سودآوری و جریانات نقدی آتی شرکتها خواهد شد.
او ادامه داد: این شرکتها بهعنوان یک شرکت ناظر در بازارهای مالی و اقتصاد نقش بسیار مهمی دارند و وجود آنها برای افزایش بهرهوری و جلوگیری از فساد و عدم کارایی و ایجاد رقابت برای کسب اعتبار بیشتر در اقتصاد لازم است و تاکنون بسیار اثرگذار بودهاند. در حال حاضر اثرگذارترین گزارشها در دنیا، گزارشهای شرکتهای رتبهبندی مانند مودیز (Moody’s)، فیچ (Fitch) و اس اند پی (S&P- Standard & Poor's) است که مورد توجه کل بازارها قرار دارد.
میرمعینی در رابطه با شرکت رتبه بندی برهان گفت: پس از فراخوان سازمان بورس درخصوص اعطای مجوز برای شرکتهای رتبهبندی، شرکت رتبهبندی اعتباری برهان با تلاش جمعی از متخصصان راهاندازی شد که بهعنوان نخستین شرکت رتبهبندی در ایران توانست تمام مجوزها را دریافت و شروع به فعالیت کند. شرکتهای رتبهبندی تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار هستند و تا پیش از این جای این نهاد مالی در پازل نهادهای مالی که در توسعه کشور نقش دارند، بسیار خالی بود. در حال حاضر سه شرکت رتبهبندی مجوز فعالیت گرفتهاند و در حال فعالیت هستند.
رتبهبندی شرکتها باید یک الزام در کشور باشد
او با اشاره به اینکه در حال حاضر برهان در حال رتبهبندی شرکتهای مختلف است، بیان کرد که گزارشهای چند شرکت و صندوق منتشر شده یا در حال انتشار است. میرمعینی ادامه داد: امیدواریم با حمایت از این صنعت از سوی مسئولان، متخصصان و فعالان اقتصادی و ارائه کار با کیفیت (به لحاظ استقلال، استفاده از استانداردهای حرفهای بالا و رعایت قوانین و ضوابط) از سوی برهان، بتوانیم اثر بسیار مثبتی در اقتصاد کشور و بازارهای مالی و امنیت سرمایهگذاری ایجاد کنیم تا نهضت سرمایهگذاری که برای اقتصاد کشور لازم است، ایجاد شود.
عضو هیات مدیره شرکت رتبهبندی اعتباری برهان در رابطه با حمایتهای لازم برای تثبیت فعالیت شرکتهای رتبهبندی گفت: این صنعت هنوز شناخته شده نیست و با توجه به سیستمهای ناکارآمدی که در گذشته وجود داشته و بسیاری از شرکتها به لحاظ سیستماتیک، کارایی لازم را نداشتند و نگاه دقیق و عمیقی هم برای بررسی اینها وجود نداشته، شرکتها توانستند به اشکال مختلف از زیر بار مسئولیت و کارایی لازم شانه خالی کنند. بنابراین آنها به خودی خود، رغبت و تمایلی در بازار برای استفاده از خدمات شرکتهای رتبهبندی و مورد محک اساسی قرار گرفتن وجود ندارد.
او ادامه داد: نهادهای نظارتی مانند سازمان بورس، بیمه مرکزی، بانک مرکزی، وزارت اقتصاد، وزارت صنعت، معدن و تجارت و سایر وزارتخانههایی که قصد افزایش کارایی و کاهش فساد و کاهش راههای دور زدن قانون را دارند، لازم است از این صنعت حمایت کنند و الزاماتی در دستورالعملها و آییننامهها ایجاد کنند تا رتبهبندی برای بسیاری از فعالیتها اجباری شود و سپس اگر شرکتها به مرور زمان به سمت رتبهبندی آمدند و این صنعت تاثیر خود را در اقتصاد گذاشت، خودشان تمایل پیدا خواهند کرد که اعتبارشان افزایش یابد و خدشهدار نشود. چرا که این اعتبار میتواند نقش بسزایی در بازارهای تامین مالی شرکتها ایفا کند و کسب رتبههای بالا میتواند در میزان تسهیلات و تامین مالی دریافتی و نرخ تامین مالی و در بخش وثایق کمککننده باشد؛ چراکه تامین مالی با نرخ پایین و به میزان بالا برای شرکتها و فعالان اقتصادی اهمیت زیادی دارد.
قوانین در راستای حمایت از رتبهبندی حرکت کردهاند
میرمعینی با اشاره به اینکه در حال حاضر حمایتهایی صورت گرفته است، توضیح داد: به تازگی ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی، آییننامه پیشگیری از انباشت مطالبات غیرجاری بانکها را تصویب کرده و از شش ماه آینده تمام شرکتهایی که متقاضی دریافت تسهیلات از بانکها باشند، باید رتبهبندی شده باشند. سال گذشته نیز قانون صدور دسته چک از سوی مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در حال حاضر آییننامه آن در بانک مرکزی در حال تهیه است. طبق این قانون، شرکتها و اشخاص حقیقی و حقوقی برای صدور دسته چک باید هم رتبهبندی و هم اعتبارسنجی شوند. بنابراین این اقدامات میتوانند الزام مناسبی را ایجاد کنند. این الزامات باید جدی و قاطعانه باشد تا بتواند هدف از ایجاد این قانون و آییننامه یعنی جلوگیری از انباشت بدهیهای غیرجاری را محقق کند.
به گفته او، فعالیت شرکتهای رتبهبندی فقط محدود به شرکتهای لیست شده در بورس و فرابورس نیست و همه اقتصاد را در برمیگیرد. میرمعینی در این راستا گفت: در دنیا، شرکتهای رتبهبندی و اعتبارسنجی بسیار فعال هستند و نقش بسیار مهمی دارند و رتبه و اعتبار افراد و شرکتها بسیار اهمیت دارد. باید بین خوشاعتبار و بد اعتبار تفاوت وجود داشته باشد تا شخص بداعتبار برای ایجاد و افزایش اعتبار خود تلاش کند و شخص خوش اعتبار نیز برای حفظ اعتبار خود تشویق شود و برای افزایش اعتبار و تصمیمگیری منطقی و استفاده از اصول علمی مدیریت تلاش کند.