از نظر برخی تحلیلگران، افزایش درآمد ناشی از افزایش ظرفیت پتروشیمیها پیشبینی میشود. از این نظر تهدیدی متوجه سودآوری شرکتهای پتروشیمی نیست. از نظرآنها شرایط صنعت پتروشیمی برای سال 99 کم ریسک ارزیابی شده و این صنعت در سال آینده رشد خواهد داشت، ولی از طرفی هم بسیاری از فعالان بازارسرمایه و مدیران شرکتهای پتروشیمی معتقدند که در سال آینده فساد در شرکتهای پتروشیمی بیشتر خواهد شد و این صنعت در تنگنای مالی بیشتری قرار خواهد گرفت؛ در نتیجه زمینه ای برای زیانده شدن شرکتهای پتروشیمی و آسیب به اعتماد سهامداران فراهم میشود. اگرچه تلاش بسیاری شد که مدیر ان عامل شرکتهای پتروشیمی اظهار نظری در خصوص پیش بینی آثار بودجه 99 بر صنعت پتروشیمی ارائه کنند، اما بنابه دلایل مختلف حاضر به صحبت در این خصوص نشدند.
در تنگنای عمیق قرار خواهیم گرفت
در خصوص آثار بودجه 99 بر صنعت پتروشیمی موضوعات اساسی ای وجود دارد که نگرانیها را بیشتر میکند. زمانی که بودجه غیر متوازن با این حد از خیال پردازی ارائه میشود، باید نگران تبعات آن بر سیاستگذاریهای آتی باشیم. به احتمال قوی وقتی با کسری شدید بودجه و کاهش شدید منابع ارزی مواجه میشویم، در اثر تورمی که ایجاد میشود، نرخ ارز اقزایش خواهد یافت.
باتوجه به چشم انداز تاریکی که در فضای سیاسی و دیپلماتیک ایران وجود دارد، کسری منابع ارزی هم تشدید خواهد شد. بر این اساس اتفاقی که رخ میدهد این است که احتمالا سیاستگذار از رفتاری که در طی سالها در اولین دولتهای بعد از جنگ به تدریج و به سختی و قدم به قدم داشته، برمیگردد. کما اینکه در 10 یا 15 سال گذشته، تغییرات اساسیای را مشاهده کرده ایم. باتوجه به این که صنعت پتروشیمی با ارز ارتباط مستقیم دارد، احتمال این که دولت با فشار بیشتر به این صنعت ارز خود را تأمین کند بسیار زیاد است. در نتیجه تنگناها برای این صنعت افزایش پیدا خواهد کرد. همچنین به تدریج، قیمت ارز در بازار آزاد، با سامانه نیما فاصله بیشتری خواهد گرفت و با این فاصله، فشار بر پتروشیمیها و تهدید این صنعت افزایش مییابد که این موضوع با اقتصاد آزاد همخوانی ندارد.البته شرکتهای پتروشیمی نباید از خوراک، سوخت، آب و سایر مزایای ارزان برخوردار باشند. باید گفت در آینده هم تصمیمات عجیبی در صنعت پتروشیمی گرفته خواهد شد و این تصمیمات در میان مدت و حتی در کوتاهمدت بر این صنعت تاثیر منفی خواهد گذاشت. همچنین ممکن است که شرکتها غیرشفافتر شوند و احتمال دارد روابط فاسد بیشتر شکل بگیرد.
به عقیده بنده هرچه دخالتها افزایش پیدا کند، سوء رفتار بنگاهها بیشتر میشود و بنگاهها را دچار مشکلات فراوانی میکند. این موضوع تاثیر بسیار بدی هم بر سهامداران آنها میگذارد و انگیزه آنها را برای سرمایهگذاری در بورس کمتر میکند.
در نتیجه بر اساس لایحه بودجه 99، میتوان متوجه شد که سال آینده، سال بسیار سختی برای پتروشیمیهاست و در کل کشور به لحاظ مالی در تنگنای عمیق قرار خواهیم گرفت که تاکنون این اتفاق در این اندازه نیفتاده بود. همچنین تأمین مالی طرحهای پتروشیمی بسیار نامناسب خواهد شد، طرحهای توسعه ای هم با کندی پیش خواهند رفت و طرحهای در دست احداث هم با دردسر و مشکلات بسیاری مواجه خواهند شد.باید گفت علاوه بر این که عرضه آسیب میبیند، تولید هم آسیب جدی خواهد دید و به تبع آن طرحهای توسعه ای ضعیف تر خواهند شد. در بین شرکتهای صنعت پتروشیمی، قاعدتا شرکتهایی که سودآوری نرمالی دارند و از رانت برخوردار نیستند، تحت فشار این بودجه قرار خواهند گرفت. در نتیجه رقابتپذیری آنها هم در بازارهای جهانی کاهش پیدا میکند و بازار خود را از دست میدهند.
- محمدرضا مدیری-مدیرعامل شرکت پتروشیمی زنجان
- شماره 339 هفته نامه اطلاعات بورس - صفحه 15